ROBERT DESNOS

Μετάφραση ,σημείωμα: KΩΣΤΑΣ  ΡΙΤΣΩΝΗΣ     

Aνακαλύπτοντας την  αυτόματη γραφή οι υπερρεαλιστές για να την προκαλέσουν κατέφευγαν συχνά σε <ειδικούς> και τους υπνώτιζαν.Mετά από αυτές τις συνεδριάσεις υπνωτιστικού ύπνου διηγόντουσαν μεταξύ τους τις <εμπειρίες> τους και ξεσπούσαν στα γραφτά τους…Απ’τους πρώτους στο κίνημα <1922> ο Robert Desnos.

Μιλά συχνά για σκιές και για φαντάσματα γυναικών.Στην ποίησή του που μοιάζει με καταγραφή ονείρων <ο ίδιος είχε εργαστεί και σαν μέντιουμ> η πίκρα του έρωτα και της μοναξιάς εμφνίζεται συνήθως σε μεγάλα πεζά ποιήματα αλλού ατόφια υπερρεαλιστικά κι αλλού σαν λαϊκά παραμύθια.Οι εμπειρίες του από τα όνειρα, που τα κατέγραφε από μικρό παιδί, μπολιάζονται και με λαϊκές κουβέντες ή λογοπαίγνια-ακούσματα από τη λαχαναγορά του Παρισιού όπου πέρασε τα παιδικά του χρόνια.
     

Βασικό του βιβλίο είναι το ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΑΓΑΘΑ που περιέχει τα καλλίτερα ποιήματα της φλογερής νεότητάς του <γεμάτη πάθος, δημοσιεύσεις, μανιφέστα και έριδες>. Αποχώρησε από τον υπερρεαλισμό το 1930.Έλαβε μέρος στην αντίσταση κατά των Γερμανών και πέθανε από κακουχίες το 1945 στο στρατόπεδο συγκεντρώσεως της Τερεζίνας.

desnos_chantefables1.jpg

 

 

ΤΑ  ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ  ΤΟΥ  ΥΠΝΟΥ

Μέσα  στη  νύχτα  υπάρχουν  φυσικά  τα  επτά  θαύματα  του  κόσμου  και  το  μεγαλείο  και  το  τραγικό  και  η  γοητεία.
        Τα  δάση  εκεί  σκοντάφτουν  συγκεχυμένα  με  πλάσματα  απ’ το  θρύλο κρυμμένα  μέσα  στ’ άβατα.
        Υπάρχεις  εσύ.
        Μέσα  στη  νύχτα  υπάρχει  το  βήμα  του  περιπατητή  και  το  βήμα  του  δολοφόνου  και  το  βήμα  του  αστυφύλακα  και  το  φως  του  φαναριού  του  δρόμου  και  το  φως  του  φαναριού  του  ρακοσυλλέκτη.
        Υπάρχεις  εσύ.
        Μέσα  στη  νύχτα  περνούν  τα  τρένα  και  τα  καράβια  και  η  οπτασία  των  τόπων  που  .έχουν  πάντα  μέρα. Οι  τελευταίες  πνοές  απ’ το  λυκόφως  και  τα  πρώτα  ρίγη  της  αυγής.
        Υπάρχεις  εσύ.
        Ένας  σκoπός  από  πιάνο, ένας  πάταγος  φωνών.
        Μια  πόρτα  χτυπά. Ένα  ρολόι.
        Και  όχι  μόνο  τα  όντα  και  τα  πράγματα  και  οι  θόρυβοι  απ’τ’άψυχα
        Μα  ακόμα  κι  εγώ  που  διώκομαι  και  χωρίς  σταματημό  ξεπερνιέμαι.
        Υπάρχεις  εσύ  η  σφαγιασμένη, εσύ  που  περιμένω.
        Καμιά  φορά  ξένες  μορφές  γεννιούνται  στις  στιγμές  του  ύπνου  κι  εξαφανίζονται.
        Όταν  κλείνω  τα  μάτια, ανθίσματα  φωσφορικά  εμφανίζονται  και  μαραίνονται  και  ξαναγεννιούνται  σαν  εύσαρκα  πυροτεχνήματα.
        Χώρες  άγνωστες  που  τις  διατρέχω  με  συντροφιά  μου  πλάσματα.
        Υπάρχεις  σίγουρα  εσύ, ω  όμορφη  κι  εχέμυθη  κατασκοπίνα.
        Και  η  χειροπιαστή  ψυχή  του  εύρους.
        Και  τα  αρώματα  του  ουρανού  και  τα  αστέρια  και  το  τραγούδι  του  κόκκορα  εδώ  και  δυο  χιλιάδες  χρόνια  και  η  κραυγή  του  παγωνιού  μέσα  σε  πάρκα  φλεγόμενα  και  φιλιά.
        Χέρια  που  σφίγγονται  σκυθρωπά  μέσα  σ’ένα  χλωμό  φως  και  άξονες  τροχών  που  τρίζουν  πάνω  σε  τρομαγμένους  δρόμους.
        Υπάρχεις  εσύ  ασφαλώς  που  δε  σε  γνωρίζω,  που  σε  γνωρίζω  αντίθετα.
        Αλλά,  παρούσα  στα  όνειρά  μου,  επιμένεις  ν’αφήνεσαι  να  σε  μαντεύω  χωρίς   να  εμφανίζεσαι.
        Εσύ  που  παραμένεις  άπιαστη  μες  στην  πραγματικότητα  και  μέσα  στο  όνειρο.
        Εσύ  που  μου  ανήκεις  από  τη  θέληση  μου  να  σε  κατέχω  μέσα  στην  αυταπάτη  αλλά  δεν  πλησιάζεις  το  πρόσωπό  σου  στο  δικό  μου  στα  μάτια  μου  που  είναι  το  ίδιο  κλειστά  στο  όνειρο  και  στην  πραγματικότητα.
        Εσύ  που  είσαι  η  βάση  των  ονείρων  μου  και  τραντάζεις  το  πνεύμα  μου  το  γεμάτο  μεταμορφώσεις  και  μου  αφήνεις  το  γάντι  σου  όταν  σου  φιλώ  το  χέρι.
        Μέσα  στη  νύχτα  υπάρχουν  τα  άστρα  και  η  σκοτεινή  κίνηση  της  θάλασσας,  ποτάμια,  δάση,  πολιτείες,  χορτάρια,  πνευμόνια  εκατομμυρίων  όντων.
        Μέσα  στη  νύχτα  υπάρχουν  τα  θαύματα  του  κόσμου.
        Μέσα  στη  νύχτα  δεν  υπάρχουν  φύλακες  άγγελοι,  όμως  υπάρχει  ο  ύπνος.
        Μέσα  στη  νύχτα  υπάρχεις  εσύ.                                                            
        Μέσα  στη  μέρα  το  ίδιο.

untitled-2.jpg

                                         Σ’ ΕΧΩ  ΤΟΣΟ  ΠΟΛΥ  ΟΝΕΙΡΕΥΤΕΙ

        Σ’ έχω  τόσο  πολύ  ονειρευτεί  που  χάνεις  την  πραγματικότητά  σου.
        Υπάρχει  ακόμα  χρόνος  να  προφτάσω  αυτό  το  ζωντανό  κορμί  και  να  φιλήσω  σ’ αυτό  το  στόμα  τη  γέννηση  της  φωνής  που  μου  είναι  τόσο  αγαπητή;
        Σ’ έχω  τόσο  πολύ  ονειρευτεί  που  τα  μπράτσα  μου  συνηθισμένα  απ’ το  αγκάλιασμα  του  ίσκιου  σου,  να  σταυρώνονται  πάνω  στο  στήθος  μου,  μπορεί  να  μην  υποταχτούν  στο  περίγραμμα  του  κορμιού  σου.
        Και  μπρος  στην  αληθινή  όψη  αυτού  που  με  κατέχει  και  με  κυβερνά  εδώ  και  μέρες  και  χρόνια  θα  γινόμουν  σίγουρα  μια  σκιά.
        Ω  αισθηματικές  ταλαντεύσεις.
        Σ’ έχω  τόσο  πολύ  ονειρευτεί  που  σίγουρα  δεν  υπάρχει  πια  χρόνος  για  να  ξυπνήσω.  Κοιμάμαι  όρθιος,  το  κορμί  μου  εκτεθειμένο  σ’όλες  τις  όψεις  της  ζωής  και  του  έρωτα  κι  εσύ  η  μόνη  που  μετράς  για  μένα  σήμερα,  θα  μπορούσα  τουλάχιστον  ν’ ακουμπήσω  το  μέτωπο  και  τα  χείλια  σου  σαν  τα  πρώτα  χείλια  που  φτάσαν  και  σαν  το  πρώτο  μέτωπο.
        Σ’ έχω  τόσο  πολύ  ονειρευτεί,  σ’ έχω  τόσο  βαδίσει,σ’ έχω  τόσο  πολύ  μιλήσει,  ξαπλώσει  με  το  φάντασμά  σου  που  ίσως  δε  μου  μένει  πια  παρά  να  είμαι  φάντασμα  ανάμεσα  στα  φαντάσματα  και  πιο  σκιά  εκατό  φορές  πιο  πολύ  κι  απ’  τη  σκιά  που  περπατά  κι  όλο  θα  περπατά  χαρούμενη  πάνω  στο  ηλιακό  ρολόι  της  ζωής  σου.

exlibris3.jpg

                                     Η  ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ  ΤΩΝ  ΕΙΚΟΝΩΝ

        Xτυπιέμαι  με  μανία  ενάντια  σε  μπουκάλια  και  σε  ζώα.
        Εδώ  και  λίγο  χρόνο  περίπου  δέκα  ώρες  πέρασαν  η  μια  μετά  την  άλλη.
        Η  όμορφη  κολυμβήτρια  που  φοβόταν  το  κοράλλι  ξύπνησε  αυτό  το  πρωινό.
        Το  κοράλλι  στεφανωμένο  με  πρίνους  χτυπά  την  πόρτα  της.
        Αχ!  Το  κάρβουνο  ξανά  πάντα  το  κάρβουνο.
        Σε  ικετεύω  κάρβουνο  σοφέ  κηδεμόνα  του  ονείρου  και  της  μοναξιάς  μου  άφησέ  με  άφησέ  με  να  μιλήσω  ξανά  με  την  όμορφη  κολυμβήτρια  που  φοβόταν  το  κοράλλι.
        Μην  τυραννάς  πια  αυτό  το  γοητευτικό  θέμα  των  ονείρων  μου.
        Η  όμορφη  κολυμβήτρια  ξεκουραζόταν  πάνω  σ’ ένα  κρεβάτι  από  δαντέλες  και  πουλιά.
        Τα  ρούχα  πάνω  σε  μια  καρέκλα  στου  κρεβατιού  το  πόδι  ήτανε  φωτισμένα  με  λάμψεις  απ’ τις  τελευταίες  λάμψεις  πού ‘βγαζε  το  κάρβουνο.
        Κι  αυτό  φερμένο  απ’ τα  βάθη  του  ουρανού  και  της  γης  και  της  θάλασσας  ήταν  περήφανο  για  το  ράμφος  του  από  κοράλλι  και  για  τα  μεγάλα  μεταξένια  του  φτερά.
        Όλη  νύχτα  είχε  λάβει  μέρος  σε  διάφορες  κηδείες  σε  νεκροταφεία  στα  προάστια
        Είχε  παραστεί  σε  χορούς  μες  σε  πρεσβείες  διαπρέποντας  με  το  αποτύπωμά  του  ένα  φύλλο  από  φτέρη  άσπρων  βελουδένιων  φουστανιών.
        Ορθώθηκε  τρομαχτικό  στην  πλώρη  καραβιών  και  τα  καράβια  δεν  ξαναγύρισαν.
        Τώρα  ζαρωμένο  μέσα  στην  εστία  παραφύλαγε  το  ξύπνημα  του  αφρού  και  το  τραγούδι  της  χύτρας.
        Το  ηχηρό  του  βάδισμα  ενόχλησε  την  ησυχία  τις  νύχτες  μέσα  σε  δρόμους  με  εύηχα  λιθόστρωτα.
        Κάρβουνο  εύηχο  κάρβουνο  αφέντη  του  ονείρου  κάρβουνο.
        Αχ  πες  μου  πού  είναι  εκείνη  η  όμορφη  κολυμβήτρια  εκείνη  η  κολυμβήτρια  που  φοβόταν  το  κοράλλι;
        Αλλά  η  κολυμβήτρια  αυτή  η  ίδια  αποκοιμήθηκε.
        Και  βρίσκομαι  πρόσωπο  με  πρόσωπο  με  τη  φωτιά  κι  όλη  τη  νύχτα  θα  μείνω  ρωτώντας  το  κάρβουνο  με  τα  ερεβώδη  φτερά  που  επιμένει  να  προβάλλει  πάνω  στο  μονότονο  δρόμο  μου  τη  σκιά  των  καπνών  του  και  την  τρομαχτική  αντανάκλαση  της  χόβολης  του.
        Κάρβουνο  εύηχο  κάρβουνο  άσπλαχνο  κάρβουνο.

picasso5.jpg

                                          ΜΕ  ΤΗ  ΒΟΗΘΕΙΑ  ΤΗΣ  ΝΥΧΤΑΣ

        Γλιστρώντας  μέσα  στη  σκιά  σου  με  τη  βοήθεια  της  νύχτας.
        Ακολουθώντας  τα  βήματά  σου,  η  σκιά  σου  στο  παράθυρο.
        Αυτή  η  σκιά  στο  παράθυρο  είναι  δικιά  σου,  δεν  είναι  κάποιας  άλλης,  είσαι  εσύ.
        Μην  ανοίγεις  αυτό  το  παράθυρο,  αυτό  το  παράθυρο  που  κουνιέσαι  πίσω  απ’ τις  κουρτίνες  του.
        Κλείσε  τα  μάτια.
        Θά’ θελα  να  στα  κλείσω  με  τα  χείλια  μου.
        Αλλά  το  παράθυρο  ανοίγει  κι  ο  αέρας, ο  αέρας  που  κουνά  παράξενα  την  φλόγα  και  τη  σημαία  κυκλώνει  τη  φυγή  μου  με  το  παλτό  του.
        Ανοίγει  το  παράθυρο  ανοίγει  κι  ο  αέρας,  ο  αέρας  που  κουνά  παράξενα τη  φλόγα  και  τη  σημαία  κυκλώνει  τη  φυγή  μου  με  το  παλτό  του.
        Ανοίγει  το  παράθυρο:  δεν  είσαι  εσύ.
        Το  γνώριζα  καλά.

desnos_robert_centrale_1924.jpg


Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s